Реферати українською » Журналистика » Журналістика Беларусі ў годину Вялікай Айчиннай Вайни i ў аднаўленчи перияд (1946-1953 рр..)


Реферат Журналістика Беларусі ў годину Вялікай Айчиннай Вайни i ў аднаўленчи перияд (1946-1953 рр..)

>ЖурналістикаБеларусіў годинуВялікайАйчиннайвайни іўаднаўленчиперияд (1946-1953 рр.)


>ЗМЕСТ

 

1.ЖурналістикаБеларусінапяредадні йў годинуВялікайАйчиннайвайни

1.1СМІБеларусіўперадваенниперияд

1.2ЖурналістикаБеларусіў гадиВялікайАйчиннайвайни

2.Беларускаяжурналістикаўаднаўленчиперияд (1946-1953 рр.)

>СПІСВЫКАРЫСТАНЫХКРЫНІЦ


1.ЖурналістикаБеларусінапяредадні йў годинуВялікайАйчиннайвайни

 

1.1СМІБеларусіўперадваенниперияд

>Сацияльна-еканамічнае йпалітичнаеразвіццекраіниўканци 30-хгадоўпраходзілаўскладанихунутраних йміжнароднихумовах.Нарасталапагрозановайсусветнайвайни.Існаваліскладанасці йўнутрикраіни,якіяўдалейшимвиявілікризіснияз’явиўкіраўніцтвепартиі.

>СМІреспублікібилічасткайсістемипартийнагакіраўніцтванароднайгаспадаркай,грамадскіміпрацесамі. Упачатку 1938 рокуў БРСРвидавалася 199 газет –республіканскіх,акругових,гарадскіх,раенних йшматиражних.Агульнитиражіхскладаў 976 тис. прим. Сіткадрукаванихвиданняўпасляўз’яднання біл. народуўадзінайдзяржавепашириласядзякуючистваренню нових газет узаходніхабласцях. У 1941годзеўреспубліцивиходзіла 219друкаваних газет (утимлікуреспубліканскія: “>Звязда”, “Радянська Білорусь”, “Жовтень”, “>Штандарвольнасці”, “>Літаратура ймастацтва”,дзвемаладзежния), 8часопісаў.Разавитираж всіхвиданняўскладаў 1115 тис. прим.

>ВялікуюдзейнасцьразгарнулаБеларускаетелеграфнаеагенцтва,створанаеўсакавіку 1931 р. У 1939 р.БелТА крейди 27уласнихкареспандентаў. У іміснаваліредакциісаюзнай,республіканскай йзамежнайінфармациі,редакциіінфармациі дляабласних йраенних газет,редакцияінфармациі для ТАРС. БуластворанафотахронікаБелТА йналаджанавиданнефотагазети, якаючиўяўляласабой набірфораздимкаўабнайбольшзначнихпадзеях,штоадбивалісяўреспубліци йкраіне.

>НапяредадніВялікайАйчиннайвайниагульнаяколькасцьрадиеприемнихпунктаўскладала 6мільенаў 975 тис. штук.Адзінаяусесаюзная сіткарадиевяшчання булаўведзена із 1лютага 1937 р. З 20 травня 1940 р.Центральнаерадиеперайшло натрохпраграмнаевяшчанне.Беларускаерадие,з’яўляючисянеад’емнайчасткайсістемиусесаюзнагарадиевяшчання, булопапулярнимсродкаммасавайінфармациісяроднасельніцтвареспублікі.

Утрецяйпяцігодциўступіліў ладМаскоўскі,Ленінградскі,Кіеўскітелецентри. УМінскуправодзіласяпадрихтоўчая робота. Уперадваенния гадителетрансляциянасілаекспериментальнихарактар.Гетатлумачилася нетолькінавізнойсправи, але й йнадзвичай слабкимразвіццемприемнайсеткітелебачання.

У 1938-40 рр. ЦКВКПБ(б)приняўшерагпастаноў,накіраваних наўзмацненнедруку. Янивизначилі йўдакладніліасноўнияпринципи йнапрамкіразвіццядрукуўгети годину.

ЦКадзначиўбессістемнае йпавярхоўнаеасвятленнепартийнагажиццяўбеларускіхреспубліканскіх газетах “>Звязда” й “Радянська Білорусь” йпатрабаваўувесціваўсіх газетахпастаянниаддзел “>Партийнаежицце”.

>АсноўнайтемайдрукуБеларусіўгети годину сталабарацьба задатерміноваевикананнетрецягапяцігадовага плану. Газетитлумачилісенспалітичнайзадачи,якуюпаставілапартия, –закончицьреканструкциювитворчасці йзавяршицьбудаўніцтвасациялізмуўкраіне.

>Каліў гадипершихпяцігодакасноўнайформайспаборніцтвабиўстаханаўскі рух,падхоплени намашинабудаўнічих заводахМінска,Віцебска, Гомеля,Орши,дик утрецяйпяцігодциширокаразгортваецца новаяго форма – рухшматстаночнікаў йсумяшченнепрафесій.

Газетинастойлівапрапагандаваліперадавивопит. “Радянська Білорусь” 6жніўня 1939 р.виступіла ізперадавимартикулам “>Паўсядзеннакіравацьстаханаўскімрухам”, 30жніўня – “>Стаханаўскі рух”: “>Требаклапаціцца,кабарміястаханаўцаўрасла із дня надзень.Сіластаханаўскага рухузаключаеццаўягомасавасці. Пеклорекордаўадзінактребаперайсці таксістематичнайстаханаўскай роботицелимібригадамі,участкамі,прадприемствамі. Длягетагатребадапамагчистацькожнамурабочамустаханаўцам”.Нумар газети за 30жніўнябиўамальпоўнасцюприсвечанистаханаўскаму руху – так 2гадавінирекордаА.Стаханава. якбачим,друксадзейнічаўусеагульнамураспаўсюджванню руху, незаўважаючи,штоўгетаймасавасціхаваеццареальнаянебяспека дляягожиццяздольнасці.

>Правядзеннезлетаў,сумеснихнарадаўреспубліканскіх,абласних йраенних газет,заводскіхсходаў буловизначальнайрисайдрукуканца 30 –пачатку 40 рр. То в лютим 1938 р. “Радянська Білорусь” й “>Віцебскіпралетарий”правялінарадустаханаўцаў йінжинерна-технічнихработнікаўбуйнейшагапрамисловагацентрареспублікіг.Віцебска. Ягоасноўнаямета –паширеннестаханаўскага руху.

У 1941 р. газета “Сталінська молодь”аб’явілапераклічкупярвічнихкамс.арганізаций убарацьбе заеканомію,чисціню й культурувитворчасці. 25студзеня газетанадрукавалаперадавиартикул “як визмагаецеся заеканомію”. Іпершиматериялбиўзмешчани із “>Гомсельмаша”, котрідабіўсявисокіхпаказчикаў.

У лютим 1938 р.адбиўсяпершиУсесаюзниз’ездкалгаснікаў-ударнікаў, на якимбиўабагульненивопит роботиперадавихкалгаснікаў йвипрацаваниновияариенцірипраци. Усакавікуваўсіх газетахБеларусібиўапублікаванизварот 1500старшиньперадавихкалгасаў “Такўсіхкалгаснікаў,калгасніц йспециялістаўсельскайгаспадаркіБеларускай РСР”, у якиманалізаваўся стансельскайгаспадаркі йабазначалісяновиярубяжи. Устудзені 1939 р. уреспубліци булаправедзенаУсебеларускаянарадастаханаўцаўсельскайгаспадаркі.Усе газети,вядома,горачаадгукнуліся нагетуюпадзею. Янизмясціліпадрабязнуюстенаграмунаради,апублікаваліасобнияпрамови,арганізаваліводгукі.Нарадапринялазварот такўсіхработнікаўсельскайгаспадаркі БРСР “>Виходзьце наспаборніцтва зависокія йўстойлівияўраджаі!”

Уасвятленніпитанняўразвіццясельскайгаспадаркідруккаристаўсяшматлікімірубрикамі: “Парадикалгаснікам” (“Гомельськапраўда”), “>Ширейсац.спаборніцтва зависокіўраджай”, “Накалгаснихпалях” (“>Звязда”), “Накалгаснихпаляхвобласці” (“>Віцебскірабочи”) йінш.

Газетидрукавалірецензіі нановияспектакліўтеатрах,пісаліпрановия роботибеларускіхкампазітараў,скульптараў,мастакоў. Алітребасказаць,штосустречичитачоў ізлюбімиміпісьменнікамібилі невельмічастимі, атвори,штодрукаваліся,биліінши зновулепшимі.НездармаЯ.Коласпісаў уартикуле “>Пакажице культуруреспублікі”,змешчаним у “Радянської Білорусі” 29красавіка 1938 р.: “>Недапушчальна мала настаронках газетидрукуецца добрихнарисаў,фельетонаў,апавяданняў,вершаў. Угазецепераважаюцьвельмісухія,напісанияказеннаюмоваюартикули йзаметкі.Нямаўдумлівагападиходу:цізахвальваюць,ці “>кладуць налапаткі”. Малаабдраматургіі йтеатри”.

1938-1941 рр. –периядскладанагаміжнароднагастановішча. 1верасня 1939 р.пачаласяпершаясусветнаявайна, уякуюпаступовабиліўцягнутикраіниЗаходняйЕўропи,ПаўночнайАфрикі йАмерикі,Паўднева-УсходняйАзіі.Тривожнияпадзеізарубежнагажиццяўсечасцейстановяццааб’ектампубліцистичнихматериялаў наміжнародниятеми: Мюнхенськазмова,мужнасцьреспубліканскайІспаніі,трагедияЧехаславакіі,Франциі,Польшчи йг.д.Акрамяпрапагандисцкіхартикулаў,якіяраскривалісутнасцьз’яў, у газетахпастаяннадрукаваласяінфармацияабходзеваеннихдзеянняў.

17верасня 1939 р.часціЧирвонайАрмііперайшліграніцуПольшчи йўкароткітермінзаняліЗаходнюю Білорусь йЗаходнююУкраіну. Увинікумежи БРСРпашириліся так 207,6тис.кв.км, анасельніцтвапавялічилася так 8910тис.чал.

Закароткітермін надалучанайзямлібиліарганізаваниредакциіпериядичнихвиданняў. Напрацуўновия газетибилінакіраваникваліфікаванияжурналісти.Падканец 1939 р. узаходніхабласцяхвиходзілі 32 газети, аперадпачаткамвайни –больш як 45.

>Развіццедрукупатрабавалапавишеннятеаретичнагаўзроўнюжурналістаў, зростаннюіхпрафесійнагамайстерства,вихавання йнавучанняширокіхколаўрабселькораўскагаактиву. Газетиадчуваліпатребуўпалітичнапісьменних,усебаковаадукаваних,кваліфікаванихработніках,якія блюбілі газету йразумеліяевялікаезначенне.Менавіта ізгетайметайствораниў 1932 р.КІЖбиўреарганізаваниў 1940годзеўБеларускідзяржаўниінститутжурналістикі ізчатирохгадовимтермінамнавучання. Задаваенни годинуінститутзакончилі 247чалавек.

>Вясной 1941 р.скончиўсянавучальни рікмасавайпадрихтоўкіредактараўнасценних газет йрабселькораўприредакцияхраенних йгарадскіхвиданняў.Пареспубліци булоахоплена так 150 тис. чал. На курсиприреспубліканскіх газетах булопринята 800 чал., ут.л. 238редактараўнасценних газетпрадприемстваў,устаноў, 494редактаринасценгазеткалгасаў,саўгасаў, МТС йселькораў.

>Т.ч.,требаадзначицьпоспехіўразвіцціперадваеннагадруку, зростанняпаліграфічнагаўзроўню газет йчасопісаў,технічнагааснашченнярадиевяшчання. У тієїжа годинутеми,якіяраспрацоўваліся настаронкахдруку йўефіри, частамелітенденцийнуюнакіраванасць. Так,адлюстроўваючиразвіццеўсіхгаліннароднайгаспадаркі,редакциіішлі па шляхунайменшагасупраціўлення –усхваляючидасягненні йзамоўчваючинедахопи,памилкі.Критичнияматериялиўскриваліасобния факти, але йредкапераходзілі такабагульненняў.Усегетаскажалареальнасць й,адпаведна,приносіланегатиўниявинікі.

1.2ЖурналістикаБеларусіў гадиВялікайАйчиннайвайни

Білорусьадной ізпершихприняла насябеўдарифашисцкіхзахопнікаў. Важливароляўарганізациісупрацьстаянняворагу належалаўгети годинупериядичнамудруку.Нягледзячи натое,што 22червеня буланядзеля йўпанядзелак газети невидаваліся,журналістиприйшлі напрацу, йраніцай 23червенявийшліпазачарговияспецияльниявипускіреспубліканскіх газет “>Звязда” й “Радянська Білорусь”.

>Меркавалася,штоў годинувайнивиданне “>Звязди”будзеарганізаванаўМагілеве, а “Радянської Білорусі” – уГомелі. Аліўсувязі ізтим,штоўпершия жднівайнигітлераўцизахапілізначнуючасткуБеларусі йпадиходзілі такМагілева,редакция “>Звязди”вимушана булапераехаць у Гомель, дзеўгети годину наўсюмагутнасцьпрацаваладрукарняфабрикі “>Палесдрук”. Тут так 18жніўня 1941 р.видаваліся “>Звязда”, “>Cоветская Білорусь” йабласная “Гомельськапраўда”.Акрамягетихвиданняў 5ліпеняўГомелівийшаўпершинумарагітплаката “>Раздавімфашисцкуюгадзіну”.

Вось якапісваўтиятривожниядні роботиредакций уприфрантавимГомеліжурналіст Р.Дзегцяроў: “Вдень йноччу пеклолініі фронтубесперапиннимпатокамрухаюццаваеннияабози.Адступаюцьасобниявоінскіячасці.Заканчваеццавичиткапалос газети “>Звязда”.Друкуеццасатиричниагітплакат “>Раздавімфашисцкуюгадзіну”.Першаязменажурналістаў йпаліграфістаўпайшлаўбамбасховішча наадпачинак.Приязджаесакратар ЦККПБ(б).Ёнпраглядваепадпісания такдрукустаронкі “>Звязди”,читаеадбіткілістовак. Розриви бомб незмаўкаюць.Асколкіўсю ночестукаюць па сценахредакциі.Адна бомбапатрапілаў бочку ізбензінам, якаючистаялаўдваридрукарні.Побачляжалівінтоўкі,скринкі ізпатронамі.Полимяпачалопадбірацца так складу ізпаперай.Друкарнямагластацьмішенню дляфашисцкіхсамалетаў.Усеадклалірукапіси йкінулісятушицьагонь, котріахапіўскринкі ізпатронамі.Нечакананаступілараніца.Змучанияработнікіпринялісядапісвацьрукапіси:треба буловидавацьчарговиянумари. Такпраходзілаамаль шкірна ноче уприфрантавимГомелі”.

У ноче із 18 на 19жніўня,калінавіслареальнаянебяспеказахопуворагам Гомеля,биўсфарміраваниешалон-друкарня. Роботаредакцийяшчебольшускладнілася.Наступалахалодная пара.Ацяпленняў вагонах був.Творчияработнікі йпаліграфістипрацавалі ізапухлимірукамі,аднакніхто ізіх нескардзіўся нацяжкіяўмовипраци. Тактаго жварожаяавіяцияштодзеннабамбіла йабстрельвалаешалон. Узацемнених вагонахпісалісяадозви,лістоўкі,видавалісячарговиянумари газет.Эшалон-друкарняследаваў па маршрутуШчорс–Бахмач–Канатоп–Казань–Масква.

Аліўсувязі ізнедахопампаперивиданне “>Звязди” й “Радянської Білорусі” булоспинена.Заместіх парашенні ЦККП(б)Б із 9кастричніка 1941 р. уБолхаве,паблізуАрла,пачалавидавацца газета “>Савецкая Білорусь”. Зчасткісупрацоўнікаўредакций “>СавецкайБеларусі” йагітплаката “>Раздавімфашисцкуюгадзіну”биўсфарміравани новіешалон-друкарня.Узначаліўкалектиўжурналіст йпісьменнікМікалайВішнеўскі.

На базігетайдрукарні із 18сакавіка 1942 р. наКалінінскімфронцепачалавидавацца газета “Засвабодную Білорусь” – органпалітупраўленняКалінінскага фронту.

>Яшчераней, 11ліпеня 1941 р.,упраўленнепалітичнайпрапагандиЗаходняга фронтупачаловидаваць газету “ЗаСавецкую Білорусь”.

22сакавіка 1942 р. уМасквевийшаўпершинумарагітплаката “>Партизанскаядубінка”, аўприфрантавойпалаве із 14красавіка – газета “>Віцебскірабочи”.

Уднібітви заМасквудрукБеларусізмясціўнекалькіартикулаў йзамалевакпрасваіхземлякоў нафрантах йў тилуворага –капітанаМікалаяГастелу, генерала ЛьваДаватара,СяргеяГрицаўца,кіраўнікоўпартизанскага рухуЦіханаБумажкова,ФедараПаўлоўскага,прабарацьбупартизанскіхатрадаўпадкамандаваннемА.Далідовіча,І.Жулегі,А.Каваленкі,М.Шмирова йінш.

Зпачаткамразгортванняўсенароднайпартизанскайбарацьбиперадбеларускімдрукамвострапаўстала завданнямецьуласнихціспецияльнихкареспандентаў наакупаванайбеларускайзямлі.Вялікаезначеннеўгетихадносінах крейдипалаженне “>Абрабоцеваеннихкареспандентаў нафронце”. Уабавязкікареспандентаўваенних газетуваходзіла нетолькіаператиўнаеасвятленневаеннихпадзей, але й йпраяўленнеасабістайдисциплінаванасці,смеласці йнястомнасціўрабоце, акаліпатрабаваліабставіни, – йўбаях.

Увинікукамандзіроваккареспандентаў углибокі тилворага настаронкахбеларускагадрукупачинаебольшдрукаваццаматериялаў,розних па жанру йпраблематици.З’аўляюццанариси,праблемнияартикули. Так,наприклад, настаронках газети “Засвабодную Білорусь” уліпені 1942 р.билінадрукаванинекалькінарисаўпрадзейнасцьпартизанскагаатрадападкамандаваннемБацькіМіная: “>Родниямясціни”, “>БацькаМінай”, “>Артилерия,агонь!”, “Пісня”, “УатрадзеДаніли”, “>Гаспадзінупраўляючи”, “Білорусьваюе”,змешчанияпадрубрикай “Напартизанскайзямлі”. Угетихтворахрасказваласяпрагераічнуюбарацьбубеларускага народу ізгітлераўскіміакупантамі,паказвалася несучитривожнаяатмасфера,якуюпринеславайнаБеларусі.Гетая жтемагучалаўнарисах “>СавецкайБеларусі”: “>КанстанцінЗаслонаў”, “>Подзвіг”, “>Партизани-артилеристи”, “Прага бою”, “>Мужнасць”, “>Баявиясправи”, “>КалгаснікМаксім йяго сини”, “>МіхаілСільніцкі” йінш.

Укастричніку 1942 р. булапавялічанапериядичнасць йфармат газети “>Савецкая Білорусь”.Гетапасприялабольшшматграннамуадлюстраваннюпадзей. Угазецез’яўляюццапастаянниярубрикі “НафрантахАйчиннайвайни”, “>ПаСавецкамуСаюзу” йінш., дзедрукавалісяпаведамленніабваеннихдзеяннях наКурска-Харкаўскімнапрамку,праабарончиябаіпадСталінградам.

28кастричніка 1942 р. “>Савецкая Білорусь”пад “>шапкай” “>Германія –ринакрабоў!Рвіцеланцугігітлераўскага рабства!”надрукавалапісьмибеларускіхнявольнікаў ізфашисцкайкатаргі.Гетияпісьми,падкреслівала газета,напісаникривеюсерца.

>Асаблівавостравикривалігітлераўскіямахінациі, “новіпарадак”газети-плакати “>Раздавімфашисцкуюгадзіну” й “>Партизанскаядубінка”. Длягетагавикаристоўвалісясамиярознияматерияли,якіядрукавалісяпадрубрикамі “Неўбриво, аўвока”, “>Партизанскіяпадарункі”, “>Чимбагати –тим й ради”, “>Пригоди АдольфаГітлера”, “>Бліц-паходи –цяжкіяпригоди”, “>Дакументижахлівихзлачинстваўгітлераўцаў” йінш.

>Часамнумаригазет-плакатаўцалкамприсвячалісявикриццюякой-небудзьзлоснайавантуригітлераўцаў наакупаванайБеларусі.Викриваючирознияфашисцкіяреформи,праекти,нацисцкуюідеалогію,газета-плакат “>Раздавімфаш.гадзіну”ў тієїжа годинузаклікалабеларускі народ нагераічнуюбарацьбу,дапамогуЧирвонайАрміі.

>Сяродпартизан йнасельніцтваакупаванихтериторийвялікайпапулярнасцюкаристалася “Малапартизанскаяенциклапедия”, якаючи напрацягуўсейвайнидрукавалася настаронкахгазет-плакатаў.Аўтарияевикаристоўваліканкретния факти, народнігумар,мову ізяе яскрававиражанайемациянальнайекспресіяй.Многіяпадпольния йпартизанскіявиданніперадрукоўвалі “>МПЭ”,викаристоўваліяеасобнияматерияли й фактиўлістоўках йадозвах.

>Друкаваліся газети й наакупаванайтериториі. 18 травня 1942 р.вийшаўпершинумармінскайпадпольнай газети “>Звязда”.УзначаліўредакциюталенавітижурналістУладзімірАмельянюк.З’яўленнекожнагачарговаганумара “>Звязди”виклікала лютузлосць уфашистаў.ПаслясмерціУ.Амельянюка,забітагаправакатарам,редактарам газетистаўВ.К.Нікіфараў.падягоредакцияйбилівидадзенидругі,чацверти йпадрихтавани п'ятинумар. У ноче на 26верасня 1942 р.гітлераўциариштавалі йзамучилічленаўМінскагападпольнагакамітета, утимліку йредактара “>Звязди”Нікіфарава.Падрихтавани так випуску п'ятинумар газетивидаць то й неўдалося.

Уканци 1942 р.редактарам “>Звязди”биўпризначанивопитнижурналістМ.П.Барашкаў,супрацоўнікамі –П.Касцюкавец,билиредактарлюбанскайраеннай газети, йГ.Шчарбатаў, котріўякасціспецкара “>СавецкайБеларусі”, “ЗаСавецкую Білорусь”, “Засвабодную Білорусь” йгазети-плаката “>Раздавімфаш.гадзіну”знаходзіўся наакупаванайтериториі.

Удрукарні “>Звязди” 31студзеня 1943 р.вийшаўпершинумарадноўленаймаладзежнай газети “>Чирвонаязмена”.РедагаваўяетаксамаМ.Барашкаў,даваенниредактар. як й “>Звязда”, “>Чирвонаязмена” ізнумараўнумарзаклікаламоладзьБеларусі набарацьбу ізгітлераўскіміакупантамі.

9красавіка 1943 р.вийшаўпершинумарпадпольнаай газети “>КлічРадзіми” – органЛюбанскагараеннагакамітетапартиі. Газетарасказвала, як з урахуваннямасобнихпартизанскіхатрадаўарганізавалісямабільния йбуйниябригади народнихмсціўцаўімяПанамаренкі,імяКірава,імя Чапаєва,імяБрагіна. Аўвогуле, за гадивайниўБеларусі буловидадзеназвиш 170партизанскіх йпадпольних газет.

>БеларускідрукпериядуВАВ –яркіприкладпримяненняінтелектуальнихсіл народуўбарацьбе ізворагам.Публіцистичнаяспадчинажурналістаў йпісьменнікаў,якіяштодзеннаризикаваліжиццем,павіннабицьглибокавивучана. Яназ’яўляеццасапраўдигераічнайстаронкай угісториібарацьбибеларускага народу ізфашизмам.

>журналістика білорусьвайнадрук


2.Беларускаяжурналістикаўаднаўленчиперияд (1946-1953 рр.)

>Вайнапакінула пасабезмрочнуюспадчину. Некажампраяечалавечияахвяри –іхколькасцьнаўрадціхтодакладнападлічиць.Амальпоўнасцюбиліразбуранипрамисловасць, сільськагаспадарка,зруйнаванимногіягаради йвескі,разрабаванимузеі,бібліятекі.Паафіцийнихпадліках за гадивайниагульния стратинароднайгаспадаркіБеларусісклалі 75млрд.руб. (уценах1945г.).

>Вялікаяроляўаднаўленчайрабоцеадводзіласясродкаммасавайінфармациі. УСМІприйшліпрацавацьжурналісти,штовярнуліся ізфрантоўВАВ. 1лістапада 1944 р.пачалісязаняткі нафакультецежурналістикіБелдзяржуніверсітета,створанага парашенні ЦКВКП(б)Б.Факультет у гадичацвертайпяцігодкіпачаўпасилаць уредакциідипламаванихспециялістаў.

>Паколькі культасобиСталінаў СРСР ізнеймавернайхуткасцюўзрастаў,асаблівапаслявайни, йенбиўфактичнаадзінимчалавекам, котріпримаўнайважнейшиярашеннігаспадарчага йкультурнаганапрамкаў уразбуранай йспустошанайвайнойкраіне,СМІўпершуючаргуадчулі насабецензурнипригнеткаманди “>бацькіўсіхнародаў”.Билі,аднак,приняти йнекаториястаноўчиярашенні,якіясадзейнічаліразвіццюСМІ.Биўпавялічаниаб’емреспубліканскіх,абласних газет (із2-х так 4-хпалос),колькасцьаддзелаў йадпаведна –колькасцьтворчихработнікаў уредакциях.Станавіласябольш йсаміх газет. У 1946 р. у БРСРвиходзіла 10республіканскіх, 11абласних, 161раенная, 10гарадскіх, 4галіновия, 9часопісаў,агульниразавитираж газетскладаўзвиш 800 тис.асобнікаў.

У тієї годинубиліствораниновия газети: “>Савецкіселянін” (1945), “>Мінскаяпраўда” (1950), “>Физкультурник Білорусі” (1951),часопіс “>КалгаснікБеларусі” (1953) йінш.

ЦККП(б)Б угетия гадиприняўнекалькіпастаноў,накіраваних напаляпшеннедзейнасцісродкаўмасавайінфармациі: “>Абрабоце газети “Радянська Білорусь” (1946, 17.09), “>АбняправільнихадносінахМінскагаабкомаКП(б)Б таккритикіўдруку” (1947, 4.11) йінш.Адзінпералікпастаноўпаказвае,штопартийния органивельміўважлівасачилі затим,каб уСМІ некритикавалісяпартийниячиноўнікінаватсамаганізкагаўзроўню,богетаякритикапераносілася б наўсюКП(б), азначиць, й наўсюгаспадарчую,сацияльную й культурнупалітику,якую янаправодзіла.Критикаваліся газети й затое,што слабкапасітичнавихоўваліпрацоўних, малаўвагіўдзяляліпартийнимкамітетам,іхкіруючайролі, слабкаадлюстроўвалісациялістичнаеспаборніцтва йг.д. Ігетаў годину,каліСМІ,асабліва газети,толькітое йрабілі,штопраслаўлялі ВКП(б) йяекіраўнікаІ.В.Сталіна, котрівеўсавецкі народ «пеклоперамогі такперамогі».

Несакрет,штосупрацоўнікімясцовагадруку частавикаристоўваліся, яккажуць, не папризначенні (уякасціт.зв. «>таўкачоў»-упаўнаважаних) у годинурознихмасавихпалітичних йгаспадарчихкампаній. Уканци 40-х –пачатку 50-хгадоўгети «рух»атримаўтакі розмах,што надзвярахнекаторихраенних газет можна буловивешвацьаб'яви: «>Усе напасяўной», «>Усе назборципопелу», «>Усе наўборачнай» йг.д. Уредакцияхфактична незаставаласятворчихработнікаў,штоадмоўнаадбівалася наякасціпериядичнихвиданняў. Упастанове «>Аб фактахняправільнагавикаристанняредактараўраенних газет» ізгетага годинизабараняласяадпраўляцьсупрацоўнікаўредакций уякасці «>штурхачоў».

Упасляваенния гади,хоць йрабіцьгета буловельміцяжказ-заадсутнасцідрукарскагаабсталявання,папери,фарби,журналісцкіхкадраў,аднавілі роботудаваенния,стваралісяновияшматтиражния газети. Газети «>Бумажнік» (>фабрика «Геройпраци»), «РобочийОсинторфа», «>Железнодорожник Білорусі», «Будівельник транспорту» («>Белтрансбуд»), «>Автозаводец», «Трактор», «Голосстахановца» («>Гомсельмаш»), «За сталінські кадри» (>БДУ), «Радянський інженер» (>БПІ) йінш.Імкнулісяўсебаковаасвятляцьжиццекалективу,сачилі забудаўніцтвам новихпрамисловихпрадприемстваў. У 1951 р.припалітаддзелах МТСбилістворани 124шматтиражния газетиагульнимразавимтиражом у 68 тис.паасобнікаў.При 50найбольшаддалених пеклорайцентраў МТСбилістворани палідрукарні. У 1953 р.,виканаўши палю завдання,палітаддзелипри МТС йіх газетибиліліквідавани.

У 1948 р.радиевяшчаннеБеларусідасягнуладаваеннагаўзроўню.Биліадноўлени йпабудаваниновия –усяго 242радиевузли,аднак, планрадиефікациівесак у 1948 р.биўвикананитолькі на 54,4%.Напачатку 50-хгадоў уМінскупачаліся роботи пабудаўніцтвустудиітелебачання.

Зпачаткувизвалення пеклоакупациіўсродкахмасавайінфармациіБеларусіпачаўсяпаказаднаўленнянароднайгаспадаркі.Ішлареканструкциятихпрадприемстваў,штозахаваліся,пачиналасябудаўніцтва нових –гігантаўбеларускайіндустриіаўтамабільнага йтрактарнагазаводаў.

Настаронках газет «>Звязда», «Радянська Білорусь», «Гомельськапраўда», «Сталінська молодь», «>Уперад» (>Ліда) йінш.з'явілісярубрикі «Наважнейшихновабудоўляхреспублікі», «>Людзіновайпяцігодкі», «>Трактарнибудуеўсяреспубліка» йінш.,падякімідрукавалісяматериялиабходзебудаўніцтва,лепшихлюдзяхновабудоўляў.

Газети,радиепадхопліваліновияініциятиві,расказваліпраіх наўсюреспубліку. Так, газета «>Віцебскірабочи» сталаправодзіць «>стаханаўскіясеради», «>Звязда»вяларубрику «>Старонкіперадавогавопиту», із 1949 р. «Радянська Білорусь»ўвяларубрику «>Стаханаўскілекторий», «>Чирвонаязмена» й «Сталінська молодь»заклікалімоладзьнабивацьрабочияпрафесіі,большактиўнаўдзельнічаць уаднаўленні йразвіццінароднайгаспадаркі. Упериядичнимдрукуўгети годинуактиўнаўдзельнічалівядомиябеларускіяпісьменнікі йпубліцистиТ.Хадкевіч,М.Вішнеўскі,М.Ткачоў,А.Матусевіч,І.Турецкі («>Звязда»),І.Новікаў,В.Ігнацьеў,Ф.Міхайлаў («Радянська Білорусь») йінш.

>СМІширокавикаристоўвалімногія формимасавай роботи –рейди,агляди.Адной ізцікавих форм сталаправядзенне «>виязнихредакций»,практикавацьякуюжурналістипачаліяшчеў30-я гади.

>Першаяпасляваеннаяаяцігодка булавиканана зачатири гади йтри місяці.Паспяховавиконваліся й планипятайпяцігодкі.

Уцяжкімстановішчипаслявайни була й сільськагаспадарка. У 1946 р.пасяўнияплошчиўБеларусіскладаліприкладнадзветрецідаваенних. Не хапаласятехнікі,насення,мінеральнихугнаенняў.Нізкай булаураджайнасцьпалеў,прадукцийнасцьживелагадоўлі. Уканци 40-х –пачатку 50-хгадоў у колишньоїЗаходняйБеларусіпачаласякалективізация. Янаішлацяжка,бозаходнебеларускіясяляне немелівопитувядзеннякалектиўнайгаспадаркіУсходняйБеларусі 30-хгадоў.Специяльна длягетагарегіенаўкрасавіку 1945 р.пачалавидавацца газета «>Савецкіселянін» (із1-гакастр.1950 р. –агульнареспубліканская газета «Колгоспна щоправда»).При МТСзаходніхабласцей у 1950 р.билістворанипалітаддзели,приякіхтаксамасталівидаваццашматтиражния газети.

>Вясной 1946 р.треба булопаспяховаправесцівеснавуюсяўбу,значнапавялічицьпасяўнияплошчи,таму газети «>Звязда», «>Савецкіселянін», «Гомельськапраўда», «>Віцебскірабочи», «>Сталінскі шлях» (>Маладзечна), «>Чирвонаязвязда» (>Баранавічи), «Зоря» (>Брест), «Зарадзіму» (>Магілеў) йінш.праводзіліс/глекториі,масавиярейди пападрихтоўцитехнікі таксяўби,расказваліабагранамічнайвучобепаляводчихбригад йзвенняў.Абласная газета «>Віцебскірабочи»,наприклад,праводзіла «>мічуринскіявечари», наякіх давала словавучоним,перадавікамс/г.

>Пастаянниміў газетахсталірубрикі «Зависокіўраджай», «Парадиселяніну», «>Завочнаяагратехнічная школа», «>Горад –весци», «>Селькорипаведамляюць» йінш.

На шкода,становішчаўс/г бувтакімаптимістичним, якимянобачиласямногімкіраўнікамКП(б)Б.С/гпачатку 50-хгадоўзначнаадставала пеклопатребнасельніцтва. Укалгасах йсаўгасах удренним станібвлаживелагадоўля, тутзусімадсутнічаламеханізация, не хапаласягатуковаганасення, мала булотехнікі дляапрацоўкіпалеў.Усегета булопричинайнізкайрентабельнасціс/гвитворчасці. Восьчамуўверасні 1953 р.адбиўся Пленум КПРС, котріабмеркаваўпитаннідалейшагаразвіццяс/г.Гетабиўадзін ізнайбольшпленнихпленумаў,штопрайшліпаслясмерціСталіна. Пленумпавіненбиўунесціпеўниязмениўразвіццес/г.

>Адразу жпасляягозакрицця газетираспачаліпрапагандуягорашенняў.З'явілісярубрикі «>Трибунаперадавогавопиту», «>Праблемикалгаснаайеканомікі», «>Дасягненнінавукі – увитворчасць», «>Вучонияраяць», «>Людзітворчайпраци» йінш. На шкода,рашенні йгетага пленуму неўнеслікареннихзмен уразвіццес/г,бо самасістемакалектиўнагагаспадарання несприяла анізначнамупавишеннюўраджайнасціпалеў, аніпавеліченнюпрадукцийнасціживелагадоўлі. У 1953 р.,амальпраздзесяцьгадоўпаслязаканченнявайни,валавизборзерня й бульбиўБеларусіскладаўприкладнадзветреці пеклоузроўню 1940 р.

>Канец 40-х –пачатак 50-х рр. убеларускайжурналістиципраходзіўпадейфарияйусхваленняасобиСталіна.Пасляягосмерцінаступіўнепрацяглипериядт.зв. «>адлігі», але йСМІБеларусі йцяперпавіннибиліведацьсваеканкретнаемесцаўшерагуідеалагічнихсродкаўбарацьби закамуністичнияідеали.


>СПІСВЫКАРЫСТАНЫХКРЫНІЦ

1.Краўчанка I.Падпольнибальшавіцкідрук уБеларусіў гадиВялікайАйчиннайвайни –Мінск, 1950.

2.Беларускаяжурналістика (1941–1995 рр.):Вучебна-метад.Дапаможнік –Мінск, 1996 – Ч. 3.

3. Конєв О.Г. Історія журналістики Білорусі / Конєв О.Г. –Мн:Виш. Школа, 2005 р.

4.Корконосенко С.Г. Основи журналістики: Підручник для вузів /Корконосенко С.Г. – М. Аспект Пресс, 2001 – 287 з.


Схожі реферати:

Навігація